موزه و مرکز اسناد دانشگاه خوارزمی- صفحه نمایش
مسعود کیهان (۱۲۹۰-۱۳۴۰)

حذف تصاویر و رنگ‌ها  | تاریخ ارسال: 1405/2/8 | 

مسعود کیهان با نام کامل مسعود کیهان مقدم، در سال ۱۲۹۰ هجری خورشیدی در شهر تهران به دنیا آمد. پدر او، میرزا ابوالقاسم خان کیهان مقدم از رجال دوره قاجار و از علاقه‌مندان به دانش و روزنامه‌نگاری بود و پدربزرگش، میرزا محمدحسن خان اعتمادالسلطنه (وزیر انطباعات و مترجم مخصوص ناصرالدین شاه) از نخستین کسانی بود که سنت روزنامه‌نگاری جدید را در ایران پایه‌گذاری کرد. این خاندان علمی و فرهنگی، نقش مهمی در شکل‌گیری شخصیت حرفه‌ای مسعود کیهان ایفا کردند.

تحصیلات ابتدایی مسعود کیهان در دبستان های تهران و شهرهای دیگر که پدرش به مأموریت می‌رفت، گذشت. سپس او وارد دارالفنون شد و زبان فرانسه را به خوبی فراگرفت. مسعود از نوجوانی به روزنامه‌نگاری علاقه نشان داد و تحت تربیت پدر و همکاری با مجلات آن دوران، نوشتن مقاله‌های سیاسی و اجتماعی را آغاز کرد. او همچنین در رشته حقوق تحصیل کرد و از دانشکده حقوق تهران فارغ التحصیل شد.

مسعود کیهان کار مطبوعاتی خود را به طور جدی از اواخر دهه ۱۲۸۰ با همکاری در روزنامه «ایران» (روزنامه رسمی دولت) آغاز کرد. اما مهم‌ترین اقدام حرفه‌ای او، راه‌اندازی روزنامه «کیهان» در سال ۱۳۲۰ همراه با برادرش مصطفی مسعود کیهان (که مدیریت مسئول و صاحب امتیاز آن بود) است. مسعود کیهان در این روزنامه به عنوان سردبیر و قلم‌زن اصلی فعالیت می‌کرد. «کیهان» خیلی زود به یکی از پرتیراژترین و تأثیرگذارترین روزنامه‌های ایران تبدیل شد و نقش مهمی در تحولات سیاسی و اجتماعی عصر پهلوی ایفا کرد.

نظم و تسلط مسعود کیهان بر مسائل بین‌المللی و تحلیل‌های سیاسی، زبانزد همکاران و خوانندگان روزنامه بود. او علاوه بر مدیریت تحریریه کیهان، کتاب‌ها و مقاله‌های متعددی نیز تألیف کرد، از جمله: «تاریخ سیاسی و اجتماعی ایران در عصر ناصری» و «مبانی روزنامه‌نگاری نوین». سبک نگارش او ساده، روان و در عین حال مستدل بود. علاقه او به تاریخ و فرهنگ ایران، در کنار دغدغه برای روزآمد کردن جامعه، به گفتمان «کیهان» جهت داده بود. اما روحیه انتقادی او در برخی دوره‌ها باعث شد که با سانسور و محدودیت‌های حکومتی مواجه شود. با این حال، او هیچ‌گاه از نویسندگی و اداره روزنامه دست نکشید.

به گفته برخی از نزدیکان، مسعود کیهان فردی بسیار منظم، سخت‌کوش و کم‌حاشیه بود. ساعت‌های زیادی از روز را در دفتر کارش می‌گذراند و شخصاً بسیاری از سرمقاله‌ها و تحلیل‌های مهم «کیهان» را می‌نوشت. از ویژگی‌های شخصیتی او می‌توان به سخت‌گیری در ویرایش و دقت در انتخاب واژگان اشاره کرد؛ به‌گونه‌ای که هر مطلبی پیش از چاپ چندین بار زیر نظر او بازبینی می‌شد.

درگذشت مسعود کیهان در حالی رخ داد که خود را برای بازنشر مجموعه‌ای از مقالات تاریخیش مهیا می‌کرد. سرانجام مسعود کیهان در سال ۱۳۴۰ هجری خورشیدی (برابر با ۱۹۶۱ میلادی) در تهران چشم از جهان فروبست. پیکر او را در قبرستان ظهیرالدوله در شمیران (تهران) به خاک سپردند.



 
حکم معلمی مسعود کیهان


 
نشانی مطلب در وبگاه موزه و مرکز اسناد دانشگاه خوارزمی:
http://khu.ac.ir/find-127.30111.76895.fa.html
برگشت به اصل مطلب